
de Volkskrant
24 november 2016 donderdag
Section: Ten Eerste; Blz. 11
 RAOUL DU PRÉ
Het is de opmerkelijkste ontwikkeling in de PvdA-lijsttrekkersstrijd: vicepremier Lodewijk Asscher die zijn handen aftrekt van de kabinetsformatie van 2012. Voor wie het zich niet herinnert: dat waren die razendsnelle onderhandelingen waarin Mark Rutte en Diederik Samsom hun verkiezingsprogramma's tegen elkaar uitruilden. Heel weinig mensen werden daarbij betrokken. Zelfs de PvdA-fractie stond buitenspel. 

'Je hebt ons niet meegenomen', is sinds vorige week Asschers verwijt aan Samsom. 'Je hebt ons het gevoel gegeven dat er werd gekwartet met onze waarden.' Iedere campagnestrateeg snapt dat Asscher tracht zich los te maken van die formatie: voor een groot deel van de PvdA-achterban is daar de kiem gelegd voor de teloorgang van de partij. Velen nemen dat Samsom kwalijk. Geen wonder dat Lodewijk Asscher er niets meer mee te maken wil hebben. Maar de vraag is: klopt dat wel? 

In zijn boek De Vechtpartij, reconstrueerde NRC-journalist Thijs Niemantsverdriet de formatie, die zich voltrok toen alleen Samsom nog wist dat Asscher vicepremier zou worden. De verslaggever sprak met alle betrokkenen en noteerde: 'Asscher moest bijgepraat worden over de formatie zonder dat iemand dat te weten kwam (...) Dus trof hij Samsom in het diepste geheim bij diens medewerkers thuis, in Amsterdam of in Den Haag. Ze zorgden ervoor dat ze nooit op hetzelfde moment arriveerden of vertrokken.' Zo waren er vele van die ontmoetingen. 

Asscher zou nu kunnen tegenwerpen dat hij ook toen al tegen Samsom zei: dit gaat niet goed. Ware het niet dat hij op 30 oktober 2012, toen zijn nieuwe functie net bekend was, ook al vragen kreeg over de formatie. Het Parool noteerde uit zijn mond: 'Ik vind de formatie een voorbeeld voor het land. Rutte en Samsom hebben verantwoordelijkheid genomen om in een moeilijke tijd snel tot elkaar te komen. Om moeilijke knopen door te haken. Om daarmee te laten zien aan Nederland dat je tegenstellingen kan overbruggen. Dat vind ik inspirerend. Ik vind het belangrijk daar aan bij te dragen. Ik denk dat het ook nodig is in de tijd waarin we leven.' 

Eindoordeel: heel veel PvdA'ers kunnen klagen dat ze zich 'niet meegenomen' voelden in de formatie, maar Lodewijk Asscher nou net niet. 

Lodewijk Asscher valt zijn rivaal Diederik Samsom aan
Je hebt ons niet meegenomen



